نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشکده زبان ادبیات و فرهنگ شناسی، دانشگاه زبان ادبیات و فرهنگ شناسی، دانشگاه بین‌المللی مجازی المصطفی، قم، ایران

چکیده

معرفت الهی، دریای بیکرانه ای است که تا ابد پای هیچ انسان اهل جست و جویی به عمق آن نخواهد رسید. به قول حکیم سنایی، انسان در دریای بیکران معرفت خداوندی، در حکم یک غوک (موجود ضعیف و کوچک) است که وظیفه‎ای به جز دست و پا زدن در این بحر بیکران ندارد. به این دلیل که ابزارهای شناخت برای انسان، اعم از علم، عقل و دل، ضعیف و محدود هستند و ظرفیت ادراک کامل صفات جلال و کمال خداوندی را ندارند. پس تصوّر این که کسی گمان کند به نقطه نهایی معرفت یا مرتبه حضور دائمی الهی رسیده است و باید دست از تلاش بردارد، فکر باطلی است. هشدار سنایی متوجّه این چنین سالکانی است که گرفتار توهّم وصال شده‎اند. نگارنده در پژوهش حاضر که به روش توصیفی-تحلیلی انجام شده، کوشیده است ضمن نگاهی اجمالی به جایگاه و ویژگی‎های اهل علم در قرآن، به بررسی جایگاه علم و معرفت آموزی در حدیقۀ سنایی، عارف و سخنور نامدار سدۀ ششم پرداخته است و تحلیلی دقیق از آسیب‎های معرفتی و  گمراهی انسان‎ها پیش روی آنها قرار می‎دهد.

کلیدواژه‌ها

قرآن کریم.
پایگاه اطلاع رسانی حوزه hawzah.net   
Khamenei.ir(دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت الله العظمی خامنه ای، شرح حدیث در ابتدای جلسه درس خارج فقه15/7/1397)
زرین‎کوب، عبدالحسین (1372)، با کاروان حلّه، تهران: علمی.
سعدی، مصلح الدین (1366)، گلستان، به کوشش خلیل خطیب رهبر، تهران: صفی علیشاه.
سنایی غزنوی، ابوالمجد مجدودبن آدم (1377)، حدیقه الحقیقه و شریعه الطریقه،چاپ سوم، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
ـــــــــــــــ (1362)، دیوان سنایی، به اهتمام مدرس رضوی، چاپ سوم، تهران: کتابخانۀ سنایی.