نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
دانشکده زبان ادبیات و فرهنگ شناسی، دانشگاه زبان ادبیات و فرهنگ شناسی، دانشگاه بین‌المللی مجازی المصطفی، قم، ایران
چکیده
داستانهای قرآنی، روایتها و باورهای متعلّق به زندگی پیامبران از پدیدههای برجستۀ ادبی هستند که در سرودههای شاعران فارسی و عربی مورد توّجه قرار گرفتهاند. مولانا از جملۀ شاعرانی است که به دلیل آشنایی کامل با قرآن کریم، بهرهای بسیار از این کتاب آسمانی برده است و برای بیان اندیشههای عرفانی و عاشقانه خویش با استمداد از داستان حضرت موسی به مضامینی چون عصای موسی و چشمه آب تکیه کرده است. عشق و مسائل بین عاشق و معشوق، بیان صفتهای خداوند، جهان، تشابه در ظاهر و تفاوت در باطن، از مهمترین موضوعاتی هستند که مولانا با اشاره به داستان موسی(ع) به تصویر کشیده است. مولانا برای تمثیل اشک سیلآسای معشوق در فراق یار از مضمونی چون زدن عصای موسی بر سنگ خارا و جاری شدن آب از آن استفاده کرده است. در پژوهش حاضر که با رویکرد توصیفی-تطبیقی انجام شده است، بخشهایی از داستان موسی که در سرودههای مولانا منعکس شده، مورد بررسی قرار گرفته و اثرپذیری واژگانی و الهامگیری از پیامها، دلالتها و مفاهیم رویداد و صحنههای این داستان در شعر محمد مهدی جواهری، شاعر معاصر عراقی، موضوع مورد بحث دیگر است. یافته های پژوهش نشان داد که جواهری از معجزات حضرت موسی در سرودههای خود به عنوان نمادهایی برای مقابله با ظلم و بیدادگری استفاده کرده و آنها را در قالب نوین و متناسب با مقتضیّات زمان و خویشکاری خود، برای آگاه ساختن ملل عرب و تزریق امید و پویایی به مردم سرزمین خویش به کار برده است.
کلیدواژه‌ها
)