نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مدرسه عالی ادبیات و علوم انسانی، موسسه آموزش عالی بنت الهدی، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران.

2 گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه مجازی المصطفی، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران.

چکیده

مسئله فلسطین، از مهم‌ترین موضوعات جهان اسلام است که همواره مسلمانان بدان توجه داشته‌اند. در این میان شاعران به‎عنوان یکی از تاثیرگذاران اقشار بر فرهنگ و جامعه در اشعار خود به این مسئله پرداخته‌اند. شاعران بومی فلسطین و نیز شاعرانی از دیگر کشورها و به زبان‌های مختلف با زبان و قلم خود در راستای مقاومت ملت فلسطین شعر سروده‌اند و در مسیر استقلال و آزادی سرزمین اسلامی فریاد مبارزه بر علیه رژیم غاصب صهیونیستی برآورده‌،  این امر را در سروده‌های خود متجلی ساخته‌اند. پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی به مطالعه و بررسی جلوه‌های مقاومت و آرمان فلسطین در اشعار "اقبال لاهوری" و "حسین اسرافیلی" می‌پردازد. یافته‌های تحقیق حاکی از آن است این شاعران در اشعار خود با محوریت فلسطین به مضامینی همچون وحدت امت و ‏تصور وطن اسلامی، پیوند مقاومت با مفاهیم دینی و تاریخی، توصیف ‏اشغالگری و جنایت‎های دشمن، ایثار و ‏شهادت و امید به آزادی و پیروزی فلسطین پرداخته‌اند.‏

کلیدواژه‌ها

قرآن کریم.
احمدپور، محمدتقی (1383)، ستاره شرق، قم: مرکز پژوهش‌های اسلامی صدا و سیما.
اسرافیلی، حسین (1389الف)، رد پای صدا (گزیده اشعار)، چ4، تهران: تکا (وابسته به موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران).
ــــــــــــــ  (1389ب)، صخره و پلنگ، تهران: انجمن قلم ایران.
ــــــــــــــ (1387)، «شعر»، مجله شاهد یاران، ش 39، بنیاد شهید و امور ایثارگران: تهران، ص118.
اقبال لاهوری، محمد (1366)، اشعار فارسی اقبال لاهوری، با مقدمه و حواشی محمود علمی، تهران: سازمان ‏انتشارات جاویدان.‎
ــــــــــــــ  (1971م)، پیام مشرق، لاهور: انتشارات شیخ غلام علی و پسران.
ــــــــــــــ  (1370)، کلیات اقبال لاهوری، چ5، تهران: انتشارات نگاه.
اقبال، جاوید (1372)، زندگی و افکار علامه اقبال لاهوری، با ترجمه شهیندخت کامران مقدم، مشهد: به نشر.
ـــــــــــــ  (2000م)، زنده رود (به زبان اردو)، لاهور: اقبال اکادمی پاکستان.
پایگاه اطلاع رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت الله العظمی سید علی خامنه‌ای (مدظله العالی)، مؤسسه پژوهشی فرهنگی انقلاب اسلامی، .https://farsi.khamenei.ir
تندرو صالح، شاهرخ (1372)، نسترن‎های ‏سوخته، تهران: انتشارات برگ.
خمینی‌، روح الله (1389)، صحیفه امام، تهران: موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
روزبهانی، محبوبه (۱۳۸۹)، قسم به نخل قسم به زیتون، تهران، بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس.‏
سنگری، محمد رضا (۱۳۸۰)، نقد و بررسی ادبیات منظوم دفاع مقدس، تهران: نشر پالیزان‏‏. ‏
کارآمد، راضیه و شمس آبادی، حسین (1396)، «تطبیق و تحلیل مفهوم شهید و شهادت در برخی از ‏سروده‌های ‏سلمان هراتی و شفیق حبیب»، مطالعات بیداری اسلامی، سال ۶، ش ۱۲، صص ۱۱۵–۱۳۲.
مطهری، مرتضی (1390)، مجموعه آثار، تهران: صدرا.