نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه مجازی المصطفی، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران.

چکیده

از جمله مطالعات مهم در جهان ادبیات، بررسی دقیق ویژگی‌های سبکی آثار ادبی است. تحلیل و تجزیه سبکی در هر اثر ادبی زوایایی از ساختار آن را آشکار کند. پژوهش حاضر، به بررسی ویژگی‌های سبک خراسانی در شعر رودکی می‌پردازد. در این بررسی که به‎صورت تحلیلی انجام گرفته، به مطالعۀ ویژگی‌های سبک خراسانی در شعر رودکی پرداخته شده است. این موضوع در دورۀ سامانی سبک خراسانی بررسی و سپس بازتاب آن در شعر رودکی بیان شد. این سبک شعری که خراسانی یا ترکستانی نام دارد، در قرن چهارم هجری رایج بوده است. سبک مذکور با ویژگی‌هایی همچون سادگی، روانی کلام، استفاده از واژگان و ترکیبات ساده و طبیعی، توجه به توصیف طبیعت و عناصر آن، و کاربرد آرایه‌های ادبی به اندازه مشخص می‌شود. بدیهی است که پرداختن به این مباحث در آثار رودکی، نخستین شاعر بزرگ پارسی‌گوی پس از اسلام، در عین حال می‎تواند بسیاری از واقعیت‎های شعر پارسی در ادوار آغازین آن را از جهات مذکور روشن گرداند.

کلیدواژه‌ها

ابن قتیبه (1902م)، الشعر و الشعراء، طبع لیدن.
بزرگ بیگدلی، سعید (1389)، رودکی، پدر شاعر پارسی، مجموعه مقالات.
رودکی، جعفربن محمّد(1373)، دیوان رودکی سمرقندی، به اهتمام سعید نفیسی،تهران: نگاه.
شمیسا، سیروس(1362)، کلیات سبک‎شناسی، تهران: فردوس.
صفا، ذبیح‌الله (1378)، تاریخ ادبیات در ایران، تهران: فردوس.
عبادیان، محمود(1372)، درآمدی بر سبک‎شناسی در ادبیات، تهران: آوای نور.
محجوب، محمدجعفر(1350)، سبک خراسانی در شعر فارسی، تهران: دانشسرای عالی.
معین، محمد (1364)، فرهنگ فارسی، چاپ 7، تهران: امیرکبیر.
نفیسی، سعید (1336)، محیط زندگی و احوال و اشعار رودکی، چ 2، تهران: امیرکبیر.